Jafnvægið hefur raskast | Umræða um Króksmót

Hart barist á Olís-mótinu 2023 sem nú er Króksmót stúlkna. MYND: ÓAB

Talsverð umræða hefur skapast í kjölfar Króksmóts stúlkna sem fram fór á Sauðárkróki um liðna helgi. Þátttaka á mótinu var dræm svo ekki sé meira sagt en aðeins 27 lið frá sex félögum mættu til leiks að þessu sinni en liðin hafa jafnan verið í kringum 100 og mest 118. Fækkun varð í fyrra en þá tóku 68 lið þátt. Þessi knattspyrnumót eru jafnan mikilvæg tekjulind fyrir félögin og skipta oft höfuðmáli í starfseminni fyrir utan hvað þau eru skemmtileg og gefandi. Nú virðist sem stóru klúbbarnir sæki í sífellt stærri bita af kökunni. Feykir heyrði hljóðið í Guðbjörgu Óskarsdóttur mótsstjóra Króksmótsins sem og Eysteini Pétur Lárussyni framkvæmdastjóra KSÍ.

Hún segir að Króksmót stúlkna hafi í gegnum árin verið vel sótt og hefur verið mikil ánægja með skipulag þess og umgjörð. „Í samtölum okkar við þjálfara nú í ár þá virðist hins vegar ástæðan fyrir því að okkar mót varð ekki fyrir valinu vera sú að ákveðið hafi verið að fara á N1 mót KA á Akureyri í staðinn.“ N1-mótið var fyrir drengi í 5. flokki en nýverið var það mót stækkað og stúlkum í 6. flokki boðin þátttaka en það er einmitt flokkurinn sem mótið hjá nágrönnunum á Króknum hefur gert út á. Guðbjörg nefnir að engir samningar hafi verið milli félaga vegna mótanna en þar hafi í gegnum tíðina ríkt gagnkvæmur skilningur og virðing fyrir mótahaldi hvers félags þannig að það væri ekki verið að eyðileggja fyrir nágrannafélögum.

„Þegar tvö mót sækja í nákvæmlega sama hópinn verða áhrifin mjög mikil, sérstaklega fyrir minna félagið. Við höfum því ekki litið á þetta sem formlega skiptingu, heldur frekar sem ákveðið jafnvægi og samráð sem hefur hjálpað mörgum félögum að halda úti sínu mótahaldi. Það jafnvægi hefur nú raskast. Við höfum fullan skilning á því að lið og fjölskyldur velji almennt eitt stærra ferðamót yfir sumarið. Það er bæði kostnaður, skipulag og tími sem fylgir svona ferðum. Ég veit ekki hvort það er bara til að prófa eitthvað nýtt eða hvort eitthvað annað liggi að baki því. En það er alveg ljóst að þegar tvö mót eru farin að sækja í sama aldurshópinn og annað þeirra hefur mun meira bolmagn og sterkari bakhjarla þá er það pínu ósanngarn leikur,“ segir Guðbjörg.

Í frétt í Vísi er því haldið fram að mikið sé lagt undir til að beina sem flestum liðum norður á N1-mótið og þjálfarar liðanna fái alls kyns gylliboð sem hafi mögulega áhrif á hvaða mót verður fyrir valinu hjá liðunum. Það hefur heyrst talað um fríar hótelgistingar og út að borða og heimsóknir í Skógarböðin en kannski er það ofsögum sagt. Ef rétt er þá er auðvitað ljóst að erfitt er fyrir minni íþróttafélög með veikari styrktaraðila að standa í slíkri samkeppni.

Formaður barna- og unglingaráðs knattspyrnudeildar Tindastóls sagðist í Vísi hafi fundað með forsvarsmönnum N1-mótsins. Hvaða væntingar eða vonir voru varðandi það spjall, hverju vildi Tindastóll ná fram? „Vonir stóðu auðvitað fyrst og fremst til að hægt væri að ræða málin af yfirvegun og finna leið sem væri sanngjörn fyrir alla. Þetta snýst ekki um að við viljum stöðva önnur félög í að halda mót eða byggja upp gott starf, heldur mögulega að skoða hvaða aðrar leiðir gætu verið í boði sem væru sanngjarnar fyrir alla aðila. Við hefðum viljað sjá meiri vilja til að skoða hvort hægt væri að samræma, aðgreina eða finna lausn sem myndi ekki ganga svona hart að mótinu okkar. Króksmót stúlkna er ein af okkar helstu tekjustoðum og hefur gífurlega mikla þýðingu fyrir félagið og iðkendur.“

Króksmótið skiptir samfélagið í heild gífurlega miklu máli

Guðbjörg segir að það sem Tindastóll hafi viljað ná fram hafi einfaldlega verið samtal um stöðuna og áhrifin.„ Þegar stórt mót kemur inn á sama markað og sækir í sama aldurshóp þá hefur það afleiðingar fyrir lítið félag eins og Tindastól. Við vildum að þær afleiðingar væru teknar alvarlega og okkur sýndur skilningur í þeirri stöðu sem við erum í.“

Hver er munurinn á þessum mótum? „Mótin eru auðvitað ólík að einhverju leyti en bjóða þó upp á sambærilegan fjölda af leikjum fyrir hvert lið og getuskiptingu eftir dögum. N1-mótið er hins vegar spilað á þremur dögum en Króksmótið spilað með styttri bið á milli leikja og á tveimur dögum. Það er kannski erfitt að bera mótin saman að öðru leyti þar sem ég þekki best fyrir hvað Tindastóll stendur. Við höfum lagt áherslu á fótbolta, gleði, samveru og góða upplifun fyrir stelpurnar og fjölskyldurnar þeirra. Króksmótin hafa aldrei snúist um einhverja stórmennsku heldur bara að bjóða upp á skemmtilegt, hlýlegt og vel skipulagt mót á Sauðárkróki, þar sem stelpurnar fá að keppa, eignast minningar og upplifa að þær skipti máli.“

Hvaða máli skiptir svona mótahald íþróttafélögin og samfélögin? „Viðburðir sem þessir skipta rosalega miklu máli. Félög víða um land eru háð því að geta haldið viðburði sem skapa tekjur fyrir starfið þeirra. Þeir skipta líka samfélagið í heild gífurlega miklu máli, fyrir verslanir, gististaði, veitingastaði og fleira. Þegar hundruð barna og fjölskyldna koma á Sauðárkrók lifnar bærinn við. Það verður stemning, fólk hittist, börnin fá að kynnast bænum og vilja koma aftur.“

Hvað er það sem ykkur svíður eða sárnar mest varðandi þessa þróun í knattspyrnumótum barna og unglinga? „Það sem okkur sárnar mest er að sjá mót sem hefur verið byggt upp af mikilli elju í fjölda ára lenda í svona stöðu á mjög skömmum tíma. Þetta er mót sem fjöldi fólks hefur lagt hjarta sitt í og skiptir gífurlega miklu máli fyrir starfið okkar og framtíð fótboltans í Skagafirði.“

Er eitthvað til ráða eða sjáið þið bara fram á að gefast upp á mótahaldinu? „Ég er allavega ekki á því að gefast upp og þrátt fyrir að mótið hafi verið lítið í fyrra þá ákváðum við að halda áfram. Við óskuðum eftir umsögn um mótið okkar í fyrra frá þjálfurum og foreldraráðum þar sem fram kom mikil ánægja með mótið og skipulag þess. Vegna þessa trúum við því að við séum með gott mót og þurfum bara að setjast niður í lok sumars og taka ákvörðun fyrir næsta ár, hvort tilefni sé til breytinga og hvaða tækifæri eru til staðar. Við þurfum auðvitað að meta hvort forsendur séu fyrir því að halda áfram óbreytt,“ segir Guðbjörg og bætir við: „Ég vona svo sannarlega að lausnin verði ekki sú að Króksmót stúlkna leggist af.“

Hvernig tókst Króksmótið að öðru leyti? „Mótið tókst rosalega vel, það gefur manni alltaf svo mikla orku að sjá þegar keppendur ná að njóta sín. Það voru auðvitað bæði sigrar og töp á mótinu og stelpurnar tókust á við þær tilfinningar sem því fylgja eins og hetjur. Það var mikil gleði hjá stelpunum, góð stemning hjá foreldrum og þjálfurum og sjálfboðaliðarnir okkar stóðu sig frábærlega eins og alltaf. Við héldum líka systkinamót fyrir 8. flokk á sunnudeginum þar sem yngri iðkendur fengu að taka þátt og fá medalíu eins og stóra systir. Það er einmitt þessi andi sem okkur þykir svo vænt um. Þannig að mótið sjálft tókst vel miðað við aðstæður. Það er framtíðin sem veldur okkur áhyggjum,“ segir Guðbjörg mótsstjóri að lokum.

Lítið sem KSÍ getur gert annað en að vera vettvangur umræðna

Feykir lagði nokkrar spurningar fyrir Eystein Pétur Lárusson framkvæmdastjóra KSÍ og Blönduósiings.

Það hefur verið umræða um það í kjölfar mikillar fækkunar liða á Króksmóti stúlkna að stóru klúbbarnir séu farnir að valta yfir þá minni þegar kemur að mótahaldi. Þetta hefur auðvitað í för með sér talsverðan tekjumissti fyrir smærri klúbbana sem hafa kannski ekki marga aðra tekjupósta en mótin gömlu og grónu. Hefur framkvæmdastjóri KSÍ áhyggjur af þessari þróun – eða er verið að gera úlfalda úr mýflugu? „Að sjálfsögðu hefur maður áhyggjur af því ef mótahaldið hjá félögunum er ekki að ganga vel og sérstaklega í því ljósi að mótahaldið er stór þáttur í fjáröflun í barna- og unglingastarfi félaganna.“

Er eitthvað til ráða ef þessi þróun er staðreynd? „Félögunum er í raun í sjálfsvald sett varðandi þau mót sem þau setja á laggirnar og sjá um. Flest félögin senda til okkar tilkynningar um sín mót sem við höfum síðan sett á heimasíðu KSÍ þannig að allar dagssetningar mótanna megi finna á einum stað. Ég veit að félögin hafa oftar en ekki rætt þessi mál á milli sín varðandi tímasetningar o.fl. en staðan er sú að allar helgar á sumrin eru í raun nú þegar þéttsetnar í alls konar mótahaldi og er alltaf einhver skörun á milli móta. KSÍ getur hins vegar verið vettvangur fyrir félögin til að ræða þetta sín á milli og mun þetta mál örugglega vera sett á dagskrá á næsta fundi barna- og unglingaráða félaganna sem KSÍ hefur haldið einu sinni á ári,“ segir Eysteinn sem nefnir aðspurður að það sé til stefna varðandi almennt mótahald félaganna sem snýr m.a. að því að mótin sem félögin halda séu fyrst og fremst á forsendum barnanna og stuðli að jákvæðri upplifun og að leikjaálag sé hæfilegt með tilliti til aldurs o.s.frv.

Niðurstaðan virðist því sú að það sé félaganna að ná lendingu og ef vilji sé til þess hjá einhverju félagi að raska jafnvæginu þá er það bara þannig.