Lifandi tákn jólanna
Á vefnum Í boði nátturunnar segir að Jólastjarna, eða jólarós, (e. Euphorbia pulcherrima) sé án efa frægasta jólaplantan og vinsæll kostur til að skreyta á aðventunni. Fáir vita að jólastjarnan er runnategund upprunninn í Mexíkó. Þar vex hún víða villt og getur orðið yfir fjórir metrar að hæð. Ræktun pottaplöntunnar, sem við þekkjum, fer þó fyrst og fremst fram í gróðrarstöðvum, sem sérhæfa sig í að láta hana blómgast á réttum tíma fyrir jólavertíðina.
Þjóðsaga verður til
Í Mexíkó nefnist jólastjarnan „La Flor de la Nochebuena“ eða blóm hinnar heilögu nætur og ættir hennar má rekja til mexíkanskrar þjóðsögu frá 16. öld. Til eru nokkrar útgáfur af sögunni en í megindráttum fjallar hún um litla fátæka stelpu sem átti ekkert til að færa Jesúbarninu eins og hefð var fyrir í kirkjunni hennar á aðfangadagskvöld. Henni barst þá boð frá engli um að tína grös við vegkantinn á leiðinni til kirkju til að færa Jesúbarninu. Þegar hún lagði grænu grösin við jötuna breyttu þau um lit og urðu fagurrauð. Eins og fyrir kraftaverk varð Jesúbarnið í jötunni umkringt rauðum jólastjörnum en lögun háblaðanna minnti á stjörnu, sem þótti táknrænt fyrir Betlehemsstjörnuna og rauði liturinn fyrir blóð Jesú Krists.
Frá Mexíkó til Bandaríkjanna
Í Bandaríkjunum er jólastjarnan kölluð „Poinsettia“ í höfuðið á Joel Roberts Poinsett, fyrsta sendiherra Bandaríkjanna í Mexíkó, snemma á nítjándu öld. Hann var mikill plöntuáhugamaður, sem heillaðist af jólastjörnunni þegar hann bjó í Mexíkó. Hann flutti með sér sýnishorn til Kaliforníu til að kynna fyrir löndum sínum. Markviss ræktun poinsettiunnar hófst síðan hundrað árum síðar í Bandaríkjunum. Í upphafi tuttugustu aldar hóf Ecke-fjölskyldan að rækta plöntuna á landi sínu nálægt Encinitas í Kaliforníu, í þeim tilgangi að selja fyrir jólin. Markmiðið var að gera poinsettiuna að „lifandi tákni jólanna“ og lagði fjölskyldan mikið á sig við kynningu hennar. Upphaflega voru ræktaðar stórar plöntur, sem klipptar voru niður en smám saman tókst að framrækta hana sem pottaplöntu. Jólastjarnan hefur verið ræktuð af Ecke-fjölskyldunni alla tíð síðan og ræður hún yfir um 70% af jólastjörnumarkaðinum í Bandaríkjunum og um helmingi heimsframleiðslunnar.
Umhirða
Jólastjarnan er mjög viðkvæm fyrir kulda. Því er nauðsynlegt að halda á henni hita á leiðinni heim úr búðinni, svo hún felli ekki háblöðin of snemma. Um leið og heim er komið er gott að vökva hana vel með volgu vatni og losa hana strax úr umbúðum ef henni hefur verið pakkað inn.
Birta
Hún þarf góða birtu og dafnar best í sólríkum glugga.
Vökvun
Best er að vökva oft en lítið í einu. Ekki láta moldina þorna alveg þegar hún er í blóma en passa þarf líka að vatnið komist burt því hún má ekki standa í vatni.
Athuga
Margir halda að jólastjarnan sé eitruð og er illa við að hafa hana á heimilum þar sem lítil börn eða gæludýr eru. Það er ekki alveg rétt. En þó er gott að hafa í huga að mjólkursafinn í blöðunum inniheldur ertandi efni, sem getur valdið útbrotum á húð eða sviða ef hann kemst í snertingu við munn og augu. Ekki er heldur ráðlagt að borða blöðin þótt þau séu ekki hættuleg nema í mjög miklu magni.
Eftir jól
Þegar rauðu háblöðin falla leggst jólastjarnan í dvala. Plantan er ansi harðgerð og ef vel er hugsað um hana þá getur hún lifað í nokkur ár. En það kostar töluverða vinnu og þekkingu að fá hana til að blómgast aftur og varla þess virði nema fyrir mjög áhugasama. Við hin verðum að kaupa nýja jólastjörnu á hverju ári.
Fleiri fréttir
-
Kristín Þórðardóttir skipuð í nýtt embætti sýslumanns
feykir.is Skagafjörður, Austur-Húnavatnssýsla, Vestur-Húnavatnssýsla 24.08.2026 kl. 13.25Kristín Þórðardóttir, sem starfað hefur sem sýslumaður á Suðurlandi sl. níu ár, hefur verið skipuð í nýtt embætti sýslumanns og er þá eini sýslumaður landsins. Í tilkynningu sem birtist sl. föstudag á vef Stjórnarráðsins segir að hún hafi tekið við stöðunni frá og með 21. ágúst. Fram kemur að starfsstöðvar hins nýja embættis verða óbreyttar við sameininguna og starfsfólk færist til hins nýja embættis. Ekki eru fyrirhugaðar umfangsmiklar breytingar á núverandi skipulagi þeirra eða þjónustuframboði.Meira -
Ólafur Bjarni varð Íslandsmeistari | Arney Sindradóttir skrifar
feykir.is Skagafjörður, Íþróttir, Aðsendar greinar 24.08.2026 kl. 10.23Dagana 20.-22. ágúst fór fram Íslandsmót unglinga í höggleik 14 ára og yngri á Þorláksvelli hjá Golfklúbbi Þorlákshafnar. Golfklúbbur Skagafjarðar átti fimm glæsilega fulltrúa; Brynjar Morgan Brynjarsson, Sigurbjörn Darra Pétursson og Gunnar Atla Þórðarson sem kepptu í flokki 13-14 ára - og Ólaf Bjarna Þórðarson og Karl Goðdal Þórleifsson í flokki 12 ára og yngri. Strákarnir allir sem einn stóðu sig með prýði og voru klúbbnum til mikils sóma. Það fór svo að Ólafur Bjarni landaði sigri og þar með Íslandsmeistaratitli, sem er ekkert nema stórkostlegur árangur hjá dreng á tólfta aldursári. Þrotlaus vinna og þrautseigja liggur að baki, og uppskeran eftir því.Meira -
Súsanna Guðlaug tók þátt í FEIF Youth Cup 2026 | Ógleymanleg ferð til Þýskalands
feykir.is Skagafjörður, Íþróttir, Hestar, Lokað efni 24.08.2026 kl. 09.00Dagana 12.–20. júlí fór fram FEIF Youth Cup í Rieden í Þýskalandi. Á mótið koma ungir knapar alls staðar að úr heiminum til að keppa, læra hvert af öðru og kynnast nýju fólki. Súsanna Guðlaug Halldórsdóttir frá Ríp 3 í Hegranesinu var hluti af íslenska hópnum og Feykir fékk hana til að segja frá ferðinni.Meira -
Mikilvægur sigur Stólanna í Fífunni í dag
feykir.is Skagafjörður, Íþróttir, Lokað efni 23.08.2026 kl. 20.28Það var ljóst eftir jafntefli á Ólafsfirði um miðja síðustu viku að allir fjórir leikir Tindastóls sem eftir voru í 3. deildinni þetta sumarið yrðu í raun hreinir úrslitaleikir. Staðan á toppi deildarinnar er það jöfn, en fjögur lið berjast um tvö sæti í 2. deild, að það má hvergi út af bregða. Í dag mættu Stólarnir liði Augnabliks í Fífunni og tvö mörk frá Benna á lokakaflanum voru allt sem þurfti til að næla í stigin þrjú. Lokatölur 0-2.Meira -
Já við fleiri verkfærum fyrir byggðir landsins | Arna Lára Jónsdóttir skrifar
feykir.is Skagafjörður, Austur-Húnavatnssýsla, Aðsendar greinar, Vestur-Húnavatnssýsla 23.08.2026 kl. 20.07Lægri vextir, stöðugra verðlag og lægri framfærslukostnaður skipta heimili og fyrirtæki miklu máli. Það er því ekki skrýtið að þau mál séu fyrirferðarmikil í umræðunni um Evrópusambandið. Íslendingar borga hæstu vexti í Evrópu og við borgum mest fyrir matarkörfuna í annars frábæru landi. Já, þetta eru sterk rök fyrir því að segja JÁ í þjóðaratkvæðagreiðslunni 29. ágúst nk.Meira
