Vindar breytinga | Leiðari 36.tbl. Feykis
Árið 1990 gaf þýska rokkhljómsveitin Scorpions út lagið „Wind of change” sem átti eftir að verða þeirra langmest selda lag en samkvæmt listum um tónlistarsölu seldist lagið í kringum 14 milljón eintökum og selst enn. Það er allt gott um það að segja, lagið er fallegt en líklega er það textinn sem gerði lagið svona vinsælt en hann fjallaði um þá frelsisvinda sem þá léku um austur Evrópu.
Árið áður hafði hljómsveitin spilað á stórri tónlistarhátíð í Moskvu og hreifst textahöfundurinn og söngvarinn Klaus Meine svo af þeim frelsisvindum sem honum fannst leika um borgina að hann samdi þennan fallega óð um að nú væri allt orðið gott og börn morgundagsins um alla veröld deildu draumum sínum um eilíft bræðralag. Vindar breytinga áttu að hringja frelsisbjöllum svo vitnað sé beint í textann. En í dag er lagið líklega bara fallegur vitisburður um liðna tíma. En það er nokkuð merkileg staðreynd að þegar hljómsveitin fékk gullplötu fyrir sölu á laginu, þá gáfu þeir ekki ómerkari manni en Mikhail Gorbachev plötuna sem segir nú eitthvað um stemninguna á þessum tíma.
Sannarlega er það rétt að andrúmsloftið í Evrópu var þannig á þessum tíma að austrið og vestrið hefðu runnið saman og framundan væru sælu tímar. Vestræn fyrirtæki flyktust austur því þar var allt ódýrara til að starta bissness. Fulltrúar okkar Íslendinga í þessu voru Björgólfsfeðgar sem keyptu yfirgefna bjórverksmiðju í Pétursborg og fóru að framleiða áfengisblandaða gosdrykki og græddu á tá og fingri og lögðu þannig grunn að veldi sínu. Ekki spillti svo fyrir þeim að fá gefins banka á Íslandi nokkrum árum seinna.
En líklega var þetta of gott til að geta varað endalaust. Í stað þess hefur valdabrjálæði og hrein mannvonska orðið til þess nýr Berlínarmúr hefur risið, reyndar töluvert austar en áður en ekki betri en sá fyrri. Vindar frelsisins eru orðnir að svikalogni.
Nú er sú spurning áleitin hversvegna svona fór? Er mannskepnunni fyrirmunað halda friðinn nema stutta stund í einu? Er það hetjuskapur að velja frekar ófrið en frið ef bæði er í boði? Við þessu hefur rúmlega miðaldra karl uppi á Íslandi ekki svar en kannski væri ráð að vondu kallar heimsins myndu hlusta nokkrum sinnum á dag á Wind of change?
Hinrik Már Jónsson blaðamaður.
